Kayseri’nin Ağırnas köyünde doÄŸdu. Yavuz Sultan Selim zamanında devÅŸirme olarak Ä°stanbul’a getirildi. Zeki, genç ve dinamik olduÄŸu için seçilenler arasındaydı. Sinan, At Meydanı’ndaki saraya verilen çocuklar içinde mimarlığa özendi, vatanın baÄŸlarında ve bahçelerinde su yolları yapmak, kemerler meydana getirmek istedi. Devrinin mahir ustaları mahiyetinde han, çeÅŸme ve türbe inÅŸaatında çalıştı. 1514’te Çaldıran, 1517’de Mısır seferlerine katıldı. Kanunî Sultan Süleyman zamanında yeniçeri oldu ve 1521’de Belgrad, 1522’de Rodos seferinde bulunarak atlı sekban oldu. 1526’da katıldığı Mohaç Meydan Muharebesinden sonra sırası ile acemi oÄŸlanlar yayabaşılığı, kapı yayabaşılığı ve zenberekçibaşılığa yükseldi. 1532’de Alman, 1534’de Tebriz ve BaÄŸdat seferlerinden dönüşte “Hasekiâ€? rütbesi aldı. BaÄŸdat seferinde Van Kalesi Muhasarasında, göl üzerinde nakliyat yapan kalyonlara top yerleÅŸtirdi. Korfu, Pulya (1537) ve Moldovya (1538) seferlerine katılan Mimar Sinan, Moldovya (Kara BuÄŸdan) seferinde Prut nehri üzerine onüç günde kurduÄŸu köprü ile Kanunî Sultan Süleyman’ın takdirini kazandı. Aynı sene baÅŸmimarlığa yükseldi. Mimar Sinan, katıldığı seferlerde Suriye, Mısır, Irak, Ä°ran, Balkanlar, Viyana’ya kadar Güney Avrupa’yı görüp mimari eserleri inceledi ve kendisi de birçok eser verdi. Ä°stanbul’da devrin en meÅŸhur mimarları ile Bayezid Camii’nin ustası Mimar Hayreddin ile tanıştı. Bazı Eserleri Sinan’ın mimarbaşılığa getirilmeden evvel yaptığı üç eser dikkat çekicidir. Bunlar Halep’de Hüsreviye Külliyesi, Gebze’de Çoban Mustafa PaÅŸa Külliyesi ve Ä°stanbul’da Hürrem Sultan için yapılan Haseki Külliyesi’dir. Mimarbaşı olduktan sonra verdiÄŸi üç büyük eser, O’nun sanatının geliÅŸmesini gösteren basamaklar gibidir. Bunların ilki, Åžehzadebaşı Camii ve Külliyesidir. Külliyede ayrıca imaret, tabhane (mutfak), kervansaray ve bir sokak ile ayrılmış medrese bulunmaktadır. Süleymaniye Camii, Mimar Sinan’ın Ä°stanbul’daki en muhteÅŸem eseridir. Yirmiyedi metre çapındaki büyük kubbe, zeminden itibaren tedricen yükselen binanın üzerine gayet nisbetli ve ahenkli bir ÅŸekilde oturtulmuÅŸtur. Sükûnet ve asaleti ifade eden bu sade ve ahenkli görünüşü ile Süleymaniye Camii, olgunlaÅŸmış bir mimariyi temsil etmektedir.Sekiz ayrı binadan meydana gelen Süleymaniye Camii ve Külliyesi, Fatih’ten sonra ÅŸehrin ikinci üniversitesi olmuÅŸtur. Mimar Sinan’ın en güzel eseri, seksen yaşında yaptığı Edirne Selimiye Camii’dir. Selimiye’nin kubbesi, Ayasofya kubbesinden daha yüksek ve derindir. 31,50 metre çapındaki kubbe, sekizgen ÅŸeklindeki gövde üzerine oturmuÅŸtur. Üç ÅŸerefeli ince minarelerine üç kiÅŸi aynı anda birbirini görmeden çıkabilmektedir.Sinan bu camiin ustalık eseri olduÄŸunu ve bütün sanatını Selimiye’de gösterdiÄŸini belirtmektedir. Mimar Sinan, gördüğü bütün eserleri büyük bir dikkatle incelemiÅŸ, fakat hiçbirini aynen taklid etmeyip, sanatını devamlı geliÅŸtirmiÅŸ ve yenilemiÅŸtir. Eserlerindeki sütunlar, duvarlar ve diÄŸer kısımlar taşıdıkları yüke mukavemet edebilecek miktardan daha kalın deÄŸildir. Kullandığı bütün mimari unsurlarda bu hesap dikkati çeker. Mimar Sinan aynı zamanda bir ÅŸehircilik uzmanıdır. Yapacağı eserin, önce çevresini tanzim ederdi. Yer seçiminde de büyük baÅŸarı göstermiÅŸ ve eserlerini, çevresine en uygun tarzda yerleÅŸtirmiÅŸtir. Bilinen eserleri: 84 camii, 53 mescid, 57 medrese, 7 darülkurra, 22 türbe, 17 imaret, 3 darüşşifa, 5 su yolu kemeri, 8 köprü, 20 kervansaray, 35 saray, 8 mahzen, 48 hamam olmak üzere 364 adettir. Depreme Dayanıklı Mimarın çok sayıdaki eserini inceleyenler, Sinan’ın depreme karşı bilinen ve gereken tüm tedbirleri aldığını söylemekteler.Bu tedbirlerden biri, temelde kullanılan taban harcıdır.Sadece Sinan’ın eserlerinde gördüğümüz bu harç sayesinde, deprem dalgaları emilir, etkisiz hale gelir. Yine yapıların yer seçimi de ilginç. Zeminin saÄŸlamlaÅŸması için kazıklarla toprağı sıkıştırmış dayanak duvarları inÅŸa ettirmiÅŸ.Mesela Süleymaniye’nin temelini 6 yıl bekletmesi, temelin zemine tam olarak oturmasını saÄŸlamak içindir. Mimar Sinan, yapılarında ayrıca drenaj adı verilen bir kanalizasyon sistemi de kurmuÅŸtur.Drenaj sistemiyle yapının temellerinin sulardan ve nemden korunarak dayanıklı kalması öngörülmüştür. Ayrıca yapının içindeki rutubet ve nemi dışarı atarak soÄŸuk ve sıcak hava dengelerini saÄŸlayan hava kanalları kullanmış. Bunların dışında yazın suyun ve toprağın ısınmasından dolayı oluÅŸan buharın, yapının temellerine ve içine girmemesi için tahliye kanalları kullanmıştır. Buhar tahliye ve rutubet kanalları drenaj kanallarına baÄŸlı olarak uygulamaya konulmuÅŸtur. (devamı...)

Türk halk ÅŸairlerinin tartışmasız öncüsü olan ve Türk’ün Ä°slam’a bakışını Türk dilinin tüm sadelik ve güzelliÄŸiyle ortaya koyan Yunus Emre, sevgiyi felsefe haline getirmiÅŸ örnek bir insandır. Yaklaşık 700 yıldır Türk milleti tarafından dilden dile aktarılmış, türkü ve ilahilere söz olmuÅŸ, yer yer atasözü misali dilden dile dolaÅŸmış mısralarıyla Yunus Emre, Türk kültür ve medeniyetinin oluÅŸumuna büyük katkılar saÄŸlamış bir gönül adamıdır. Bazı kaynaklarda Anadolu’ya gelen Türk boylarından birine baÄŸlı olup, 1238 dolaylarında doÄŸduÄŸu rivayet edilirse de bu kesin deÄŸildir; tıpkı 1320 dolaylarında EskiÅŸehir’de öldüğü yolundaki rivayetlerde olduÄŸu gibi. Batı Anadolu’nun birkaç yöresinde "Yunus Emre" adını taşıyan ve onunla ilgili görüldüğünden "makam" adı verilen yer vardır. Bir garip öldü diyeler Üç gün sonra duyalar SoÄŸuk su ile yuyalar Şöyle garip bencileyin diyen Yunus, belki de doÄŸduÄŸu ve yaÅŸadığı topraklardan çok uzaklarda bu dünyadan göçüp gittiÄŸini anlatmak istemektedir. Türkiye’nin pek çok yerinde Yunus Emre’nin mezarı olduÄŸu iddia edilen pek çok mezar ve türbe vardır. Bunlardan baÅŸlıcaları şöyle sıralanabilir: EskiÅŸehir’in Mihalıççık ilçesine baÄŸlı Sarıköy; Karaman’da Yunus Emre Camii avlusu; Bursa; Kula ile Salihli arasında Emre Sultan köyü; Erzurum, Duzcu köyü; Isparta’nın Keçiborlu ilçesi civarı; Aksaray; Afyon’un Sandıklı ilçesi; Ordu’nun Ãœnye ilçesi; Sivas yakınında bir yol üstü. Görüldüğü gibi sayı ve iddia hayli kabarıktır. Bazı belgeler, Yunus Emre’nin asıl mezarının Karaman veya Sarıköy’de olduÄŸuna iÅŸaret etmektedir. Nitekim, 1970’li yılların başında Sarıköy’deki mezarın Yunus’a ait olduÄŸuna kesin gözüyle bakılarak bu köye Yunus Emre adı verildi ve oradaki bir bahçe içine anıt dikildi. 1980’li yıllarda ise, 1350’de yapılmış olan Karaman’daki Yunus Emre Camii’nin yanındaki mezarın onun gerçek mezarı olduÄŸu iddia edildi. Aslında bu durum, Yunus Emre’nin Türkler tarafından ne kadar sevildiÄŸi ve benimsendiÄŸinin çarpıcı bir örneÄŸidir. Gerçekten de halktan biri olan Yunus Emre, halkın deÄŸer, duygu ve düşüncelerini dile getiriÅŸi itibariyle tarihimizin en halkla barışık aydınlarından biri olma özelliÄŸine sahiptir. Türk tasavvufunun dilde ve ÅŸiirde kurucusu olan Yunus Emre’nin ÅŸiirlerinde ahlak, hikmet, din, aÅŸk gibi konuların hemen hepsi tasavvuftan çıkar ve tasavvuf görüşü çerçevesinde bir yere oturtulur. Mısralarında didaktik ahlak telkinlerinde bulunan Yunus Emre, "gönül kırmamak" konusuna ayrı bir önem verir ve "üstün bir deÄŸer" olarak ÅŸiirlerinde bu konuyu özenle iÅŸler. Bu arada Yunus Emre’yi öne çıkaran bir baÅŸka önemli özelliÄŸi de, ÅŸiirlerinde iÅŸlediÄŸi konuları ve telkinleri bizzat kendi hayatında uygulamasıdır. "Din tamam olunca doÄŸar muhabbet" diyen Yunus, Ä°slam’ın sabır, kanaat, hoÅŸgörürlük, cömertlik, iyilik, fazilet deÄŸerlerini benimsemeyi telkin eder. Yunus’un sanat anlayışı, dini ve milli deÄŸerleri baÄŸdaÅŸtırdığı mısralarında kendini gösterir; millileÅŸen tasavvufa, Türkçe’nin en güzel ve en güçlü özelliklerini kullanarak tercüman olur. Gerçekten de 11,12 ve 13. asırlarda Türkistan ve Anadolu Türkleri arasında çok yayılan tasavvufun Türk ÅŸairleri arasında iki büyük sözcüsü vardır: Türkistan’da Ahmet Yesevi, Anadolu’da Yunus Emre... Yunus Emre’nin tasavvuf anlayışında derviÅŸlik olgunluktur, aÅŸktır; Allah katında kabul görmektir; nefsini yenmek, iradeyi eritmektir; kavgaya, nifaka, gösteriÅŸe, hamlığa, riyaya, düşmanlığa, ÅŸekilciliÄŸe karşı çıkmaktır. Yunus Emre aynı zamanda bütün insanlığa hitap eden büyük ÅŸairlerdendir. Bu anlamda Mevlana’nın bir benzeridir. O’nun Mevlana kadar çok tanınmayışı ise, bir yandan kullandığı dil olan Türkçe’nin Batı’da Farsça kadar bilinmemesi, öte yandan da Türk aydınlarının O’nu ihmal etmesindendir. Yunus’taki insanlık sevgisi, neredeyse kendisiyle özdeÅŸleÅŸmiÅŸ "sevgi felsefesi"nin bir parçası ve hatta sonucudur. Nitekim Yunus’un insan sevgisini ilahi sevgi ile nasıl baÄŸdaÅŸtırdığını gösteren en çarpıcı mısralarından birisi "Yaradılanı hoÅŸ gör / Yaradan’dan ötürü"dür. (devamı...)

SÄ°GARA İÇMENÄ°N VÃœCUDA ETKÄ°LERÄ° Artık herkes sigaranın ne kadar ne kadar zararlı olduÄŸunu biliyor. Tütünün kanserojen olduÄŸunu duymayan, bilmeyen kalmadı. Ancak, sigaranın zararları bununla bitmiyor, her türlü kalp ve akciÄŸer hastalığına yol açıyor, damar tıkanıklığı felce kadar götürebiliyor. Ä°lk nefes ... ve sonrası Sigara içtiÄŸiniz anda, vücudunuz etkilenmeye baÅŸlar. Nabzınız yükselir, daha hızlı nefes alıp vermeye baÅŸlarsınız. Kan dolaşımınız yavaÅŸlar. Sigara içinde yaklaşık 3.700 zehirli madde barındıran bir karışımdır. Bunların büyük bir bölümü kanserojendir. En zararları da karbon monoksit, hidrojen siyanid ve amonyaktır ve bu zehirli kimyasal maddeler, bir nefes sigarayla kan dolaşımınıza karışır. Bunun sonucunda, astım, ciÄŸer yangısı, göğüs aÄŸrıları baÅŸlar. Daha sık nezle, grip ve soÄŸuk algınlığı geçirmeye baÅŸlarsınız. Her on üç saniyede bir kiÅŸi, sigaraya baÄŸlı bir hastalıktan hayatını kaybetmektedir. Her yıl dünyada 2.500.000 milyon kiÅŸi sigara yüzünden hayatını kaybetmektedir. Bu ölümlerin baÅŸlıca sebebi akciÄŸer kanseridir, ikinci önemli sebep kalp hastalıkları ve diÄŸer kanser türleridir. Ä°nsan vücudunda, hiçbir bölüm yoktur ki; sigarada bulunan kimyasal maddelerden etkilenmesin. Bu bölümde, vücudunuzda kısa bir tur yapacağız ve vücudunuzun ne halde olduÄŸunu size göstereceÄŸiz: BaÅŸ ve Yüz Bir sigara bağımlısı olarak, ağız kanserine yakalanma riskiniz çok yüksek. Ayrıca tütün duman diÅŸ eti hastalıklarına yol açar, diÅŸ çürümesine ve nefesinizin kötü kokmasına sebep olur. Bunların yanı sıra sigara bağımlılarında kronik baÅŸ aÄŸrılarında rastlanır. Beyne giden oksijende azalma olur bu da beyin damarlarının daralmasında neden olur. Bu durum kiÅŸiyi felce kadar götürür. AkciÄŸer ve BronÅŸlar Soluk borunuzdan ve bronÅŸlarınızdan geçen duman göğsünüze iner. Sigara dumanındaki hidrojen siyanid, bronÅŸlarınızın çeperini yakar ve kronik öksürük ortaya çıkar. BronÅŸlar zayıfladıkça, bu bölgede pek çok hastalık oluÅŸur. AkciÄŸer salgılarında azalma olur ve bu da kronik öksürüklere yol açar. Sigara içenler, içmeyenlere on kat daha fazla akciÄŸer kanseri olma riski taşırlar. Kalp Sigaranın kalbe verdiÄŸi zararlar tek kelimeyle yıkıcıdır. Nikotin kan basıncını yükseltir ve kanın daha çabuk pıhtılaÅŸmasına sebep olur. Sigarada bulunan karbon monoksitin kandaki oksijeni yok etmesiyle damarlarda kolesterol depolanır ve bu da kalp krizi riskini arttırır. Bunun yanı sıra, kan dolaşımı bozukluklarına baÄŸlı olarak, felç, parmaklarda kangren ve iktidarsızlık, sigara içenlerde çok sıklıkla görülen hastalıklardır. (devamı...)

Kapadokya, (Pers dilinde “Güzel Atlar Ãœlkesiâ€? anlamına gelir). Bölge 60 milyon yıl önce; Erciyes, Hasandağı ve Güllüdağ’ın püskürttüğü lav ve küllerin oluÅŸturduÄŸu yumuÅŸak tabakaların milyonlarca yıl boyunca yaÄŸmur ve rüzgar tarafından aşındırılmasıyla ortaya çıkmıştır. Ä°nsan yerleÅŸimi Paleolitik döneme kadar uzanmaktadır. Hititler'in yaÅŸadığı topraklar daha sonraki dönemlerde Hırıstiyanlığın en önemli merkezlerinden biri olmuÅŸtur. Kayalara oyulan evler ve kiliseler bölgeyi Hıristiyanlar için devasa bir sığınak haline getirmiÅŸtir. Kapadokya'daki taÅŸ formasyonlarının Türkçe'de niçin "Peri bacaları" diye adlandırılmış olduklarını gösteren bir manzara. Kapadokya'daki taÅŸ formasyonlarının Türkçe'de niçin "Peri bacaları" diye adlandırılmış olduklarını gösteren bir manzara. Kapadokya bölgesi, doÄŸa ve tarihin bütünleÅŸtiÄŸi bir yerdir. CoÄŸrafi olaylar Peribacaları'nı oluÅŸtururken, tarihi süreçte, insanlar da bu peribacalarının içlerine ev, kilise oymuÅŸ, bunları fresklerle süsleyerek, binlerce yıllık medeniyetlerin izlerini günümüze taşımıştır. Ä°nsan yerleÅŸimlerinin Paleolitik döneme kadar uzandığı Kapadokya'nın yazılı tarihi Hititlerle baÅŸlar. Tarih boyunca ticaret kolonilerini barındıran ve ülkeler arasında ticari ve sosyal bir köprü kuran Kapadokya, Ä°pek Yolu'nun da önemli kavÅŸaklarından biridir. (devamı...)